Το κινητό δονείται ξανά. Στο group chat ανεβαίνει άλλο ένα meme, άλλο ένα σχόλιο, άλλη μία φωτογραφία που όλοι «πρέπει να δουν». Οι περισσότεροι γελούν. Ένα παιδί δεν απαντά πια. Ή απαντά με ένα «χαχα» για να μην καταλάβει κανείς ότι πληγώθηκε. Και κάπου εκεί, κάποιος λέει: «Έλα μωρέ, πλάκα κάνουμε». Ναι. Μερικές φορές είναι πράγματι ένα άστοχο αστείο. Όταν όμως ο ίδιος άνθρωπος γίνεται ξανά και ξανά ο στόχος, το «πλάκα κάνουμε» αρχίζει να ακούγεται σαν πολύ βολική δικαιολογία.

Είναι cyberbullying ή μια άσχημη στιγμή;

Δεν είναι κάθε διαφωνία, ειρωνικό σχόλιο ή κακόγουστο αστείο εκφοβισμός. Μια σύγκρουση μπορεί να συμβεί ανάμεσα σε ανθρώπους με σχετικά ίση δύναμη, να γίνει μία φορά και μετά να λυθεί. Στον διαδικτυακό εκφοβισμό βλέπουμε συχνά επαναλαμβανόμενη στοχοποίηση, δημόσια έκθεση, αποκλεισμό ή μια δυναμική όπου το άτομο που δέχεται την επίθεση δυσκολεύεται να την σταματήσει.

Στις ομαδικές συνομιλίες η κατάσταση μπορεί να γίνει ιδιαίτερα πιεστική, επειδή το κοινό είναι ήδη εκεί. Ένα προσβλητικό μήνυμα μπορεί να πάρει απαντήσεις, γέλια, emojis και προωθήσεις μέσα σε λίγα λεπτά. Ακόμη κι αν ξεκίνησε ως αστείο, η επανάληψη και η επίδραση στο παιδί έχουν σημασία. Δεν χρειάζεται να αποφασίσεις μόνος ή μόνη σου ποια «ετικέτα» ταιριάζει πριν κάνεις κάτι χρήσιμο.

Αν είσαι γονιός, ξεκίνα από το παιδί — όχι από το κινητό

Αν το παιδί σου πει τι συμβαίνει, προσπάθησε να μη μετατρέψεις την πρώτη κουβέντα σε ανάκριση. Το «γιατί δεν βγήκες από την ομάδα;» ή «γιατί δεν τους απάντησες;» μπορεί να ακουστεί σαν να του ζητάς να δικαιολογήσει τον τρόπο που αντέδρασε.

Δοκίμασε κάτι πιο απλό: «Αυτό που είδα φαίνεται πολύ άσχημο. Θέλεις να μου πεις τι έγινε;» Άκουσε πρώτα, χωρίς να πάρεις αμέσως το κινητό ή να στείλεις θυμωμένο μήνυμα στους άλλους γονείς. Το παιδί χρειάζεται να νιώσει ότι έχει σύμμαχο — όχι ότι μόλις παρέδωσε την υπόθεση σε μια επιτροπή ενηλίκων που θα κάνει τα πάντα χειρότερα.

Μετά, οργανώστε τα επόμενα βήματα μαζί:

• Κρατήστε τα σχετικά στοιχεία. Το παιδί που δέχεται την επίθεση μπορεί να αποθηκεύσει screenshots, ημερομηνίες, ονόματα χρηστών και το όνομα της συνομιλίας. Μην αλλοιώσετε ή δημοσιεύσετε το υλικό.
• Μην απαντήσετε πάνω στον θυμό. Μια δημόσια αντιπαράθεση μπορεί να μεγαλώσει το κοινό και την ένταση. Πρώτα ασφάλεια, μετά σχέδιο.
• Χρησιμοποιήστε τις επιλογές της πλατφόρμας. Ανάλογα με το τι συμβαίνει, μπορείτε να κάνετε αναφορά, να περιορίσετε την επικοινωνία ή να αποχωρήσετε από τη συνομιλία αφού πρώτα διασφαλίσετε τα στοιχεία.
• Ενημερώστε τους κατάλληλους ενήλικες. Αν η ομάδα συνδέεται με το σχολείο, επικοινωνήστε με το σχολείο με συγκεκριμένα γεγονότα και αίτημα για τα επόμενα βήματα. Κρατήστε την επικοινωνία ψύχραιμη και γραπτή.

Αν υπάρχουν απειλές, εκβιασμός, δημοσίευση προσωπικών δεδομένων ή προσωπικών φωτογραφιών, μην το χειριστείτε σαν συνηθισμένο καβγαδάκι. Ζητήστε άμεσα βοήθεια από έμπιστο ενήλικα και τις αρμόδιες υπηρεσίες.

Αν είσαι μάρτυρας, έχεις επιλογές

Δεν χρειάζεται να γίνεις ο ήρωας που μπαίνει μόνος του σε δημόσιο καβγά. Μπορείς, όμως, να μη συμμετάσχεις: μην προωθήσεις το screenshot, μη βάλεις γέλιο για να «ταιριάξεις» με την ομάδα και μη μείνεις τελείως σιωπηλός/ή απέναντι στο άτομο που στοχοποιείται. Ένα ιδιωτικό μήνυμα όπως «Είδα τι έγινε. Δεν ήταν εντάξει. Θες να το πούμε σε έναν ενήλικα μαζί;» μπορεί να κάνει την αρχή πολύ λιγότερο μοναχική.

Πρόσεξε τη διαφορά: αν είσαι μάρτυρας, δεν προωθείς το υλικό. Αν είσαι το άτομο που δέχεται την επίθεση, διατήρησε τα στοιχεία και ζήτησε βοήθεια — μην τα ανεβάσεις δημόσια.

Συχνές ερωτήσεις

Πότε το αστείο γίνεται cyberbullying;

Δεν υπάρχει μία λέξη που λύνει κάθε περίπτωση. Κοίτα αν υπάρχει επαναλαμβανόμενη στοχοποίηση, αποκλεισμός, εξευτελισμός ή ανισορροπία δύναμης και πώς επηρεάζεται το άτομο που το δέχεται.

Να βγει το παιδί μου αμέσως από το group chat;

Μπορεί να είναι ένα χρήσιμο βήμα, αλλά πρώτα σκεφτείτε μαζί την ασφάλεια, τη διατήρηση των στοιχείων και το αν χρειάζεται ενημέρωση του σχολείου ή της πλατφόρμας.

Να επικοινωνήσω με τους γονείς των άλλων παιδιών;

Αν χρειάζεται παρέμβαση, ξεκίνα με σαφή στοιχεία και ένα συγκεκριμένο αίτημα προς τους κατάλληλους υπεύθυνους. Οι θυμωμένες δημόσιες αναρτήσεις συνήθως αυξάνουν την έκθεση του παιδιού.

---

Αν το περιστατικό έχει αφήσει το παιδί ή εσένα με έντονο άγχος, φόβο ή αίσθηση ότι δεν ξέρετε πώς να προχωρήσετε, μπορείτε να συζητήσετε πρακτικά επόμενα βήματα. Κλείσε δωρεάν πρώτη online συνάντηση 50 λεπτών, στα ελληνικά ή στα αγγλικά. Δεν χρειάζεται να περιμένετε να «γίνει χειρότερο» για να ζητήσετε στήριξη.