Το παιδί σας είναι πιο ευερέθιστο τελευταία; Παραπονιέται συχνά ότι πονάει η κοιλιά του πριν πάτε κάπου; Κλαίει πιο εύκολα ή αποφεύγει δραστηριότητες που παλαιότερα απολάμβανε;

Αν είστε γονιός, πιθανότατα έχετε αναρωτηθεί κάποια στιγμή: «Είναι απλώς μια φάση ή μήπως το παιδί μου έχει άγχος;»

Η αλήθεια είναι ότι όλα τα παιδιά περνούν δύσκολες περιόδους. Οι αλλαγές, οι συγκρούσεις με φίλους, οι διακοπές σε νέο περιβάλλον, ή ακόμη και οι μεγάλες μεταβάσεις της ζωής μπορούν να επηρεάσουν προσωρινά τη διάθεσή τους. Ωστόσο, όταν τα συμπτώματα επιμένουν και αρχίζουν να επηρεάζουν την καθημερινότητά τους, αξίζει να τα παρατηρήσουμε πιο προσεκτικά.

Σε αυτόν τον οδηγό θα δείτε πώς μπορείτε να ξεχωρίσετε μια φυσιολογική αντίδραση από το παιδικό άγχος και πότε είναι η κατάλληλη στιγμή να ζητήσετε βοήθεια.

Δύσκολη περίοδος ή παιδικό άγχος;

Παρόλο που πολλές συμπεριφορές μοιάζουν μεταξύ τους, υπάρχουν ορισμένες βασικές διαφορές.

Δύσκολη περίοδος	Πιθανό παιδικό άγχος
Συνδέεται με ένα συγκεκριμένο γεγονός	Μπορεί να εμφανίζεται χωρίς εμφανή αιτία
Διαρκεί λίγες ημέρες ή εβδομάδες	Επιμένει για εβδομάδες ή μήνες
Το παιδί εξακολουθεί να χαίρεται το παιχνίδι ή τις αγαπημένες του δραστηριότητες	Χάνει το ενδιαφέρον του ή αποφεύγει δραστηριότητες
Η καθημερινότητά του παραμένει σχετικά φυσιολογική	Επηρεάζονται το σχολείο, οι φίλοι, ο ύπνος ή η οικογένεια

Πότε πρόκειται απλώς για μια δύσκολη περίοδο;

Μια δύσκολη περίοδος συνήθως έχει μια ξεκάθαρη αφορμή και βελτιώνεται όσο το παιδί προσαρμόζεται. Παραδείγματα μπορεί να είναι:

• αλλαγή σχολείου
• μετακόμιση
• διαζύγιο ή αλλαγές στην οικογένεια
• ένας καβγάς με φίλους
• περίοδος εξετάσεων
• απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου

Παρότι μπορεί να υπάρχουν νεύρα, κλάματα ή περισσότερη ευαισθησία, το παιδί συνεχίζει να βρίσκει στιγμές χαράς μέσα στην ημέρα. Παίζει, γελάει, ηρεμεί όταν βρίσκεται με ανθρώπους που εμπιστεύεται και σταδιακά επανέρχεται στους φυσιολογικούς του ρυθμούς.

Ποια είναι τα σημάδια του παιδικού άγχους;

Το άγχος στα παιδιά δεν εμφανίζεται πάντα όπως στους ενήλικες. Συχνά εκφράζεται μέσα από το σώμα ή τη συμπεριφορά.

Τα πιο συχνά σημάδια είναι:

1. Συχνοί πόνοι χωρίς ιατρική εξήγηση

• πόνος στο στομάχι
• πονοκέφαλοι
• ναυτία
• τάση για εμετό πριν το σχολείο

2. Αλλαγές στον ύπνο

• δυσκολία να κοιμηθεί
• συχνοί εφιάλτες
• ξυπνά μέσα στη νύχτα
• δεν θέλει να κοιμηθεί μόνο του

3. Συνεχής ανησυχία

Το παιδί κάνει συνεχώς ερωτήσεις όπως:

• «Κι αν γίνει κάτι;»
• «Είσαι σίγουρη;»
• «Θα έρθεις να με πάρεις;»

Χρειάζεται διαρκώς επιβεβαίωση για να νιώσει ασφαλές.

4. Έντονη αποφυγή

Μπορεί να αρχίσει να αποφεύγει:

• το σχολείο
• τα πάρτι
• τον αθλητισμό
• τις εκδρομές
• ακόμη και αγαπημένες δραστηριότητες.

5. Ευερεθιστότητα και ξεσπάσματα

Το άγχος δεν σημαίνει πάντα κλάμα.

Πολλά παιδιά γίνονται πιο νευρικά, θυμώνουν εύκολα ή εκρήγνυνται για μικρές αφορμές, επειδή το νευρικό τους σύστημα βρίσκεται συνεχώς σε ένταση.

6. Τελειομανία και φόβος του λάθους

Ορισμένα παιδιά αγχώνονται υπερβολικά μήπως κάνουν λάθος.

Αποφεύγουν να δοκιμάσουν νέα πράγματα, δυσκολεύονται να απαντήσουν στην τάξη ή στεναχωριούνται υπερβολικά όταν δεν πετυχαίνουν το αποτέλεσμα που θέλουν.

Τι ΔΕΝ σημαίνει απαραίτητα άγχος;

Δεν σημαίνει ότι το παιδί έχει αγχώδη διαταραχή επειδή:

• είχε μια κακή ημέρα,
• στενοχωρήθηκε μετά από έναν καβγά,
• γκρίνιαξε για λίγες ημέρες,
• δυσκολεύεται προσωρινά μετά από μια αλλαγή.

Αυτό που μας απασχολεί είναι:

• η διάρκεια,
• η ένταση,
• η συχνότητα,
• και το κατά πόσο επηρεάζεται η καθημερινή ζωή του παιδιού.

Πότε χρειάζεται αξιολόγηση από ειδικό;

Αξίζει να ζητήσετε καθοδήγηση όταν:

• τα συμπτώματα επιμένουν για αρκετές εβδομάδες,
• το παιδί αρνείται να πάει σχολείο,
• δυσκολεύεται να κάνει φίλους,
• οι σχολικές επιδόσεις έχουν αλλάξει σημαντικά,
• απομονώνεται,
• παρουσιάζει έντονο φόβο ή συνεχείς σωματικές ενοχλήσεις,
• νιώθετε ότι έχετε δοκιμάσει ό,τι μπορούσατε χωρίς αποτέλεσμα.

Δεν χρειάζεται να περιμένετε μέχρι η κατάσταση να γίνει πολύ σοβαρή.

Μια έγκαιρη αξιολόγηση μπορεί να βοηθήσει τόσο το παιδί όσο και τους γονείς να κατανοήσουν τι συμβαίνει και να προλάβουν την επιδείνωση των δυσκολιών.

Πώς μπορείτε να βοηθήσετε το παιδί στο σπίτι;

Μέχρι να αναζητήσετε βοήθεια, μπορείτε να κάνετε μερικά σημαντικά βήματα:

• Ακούστε το χωρίς να υποτιμάτε τους φόβους του.
• Διατηρήστε μια σταθερή καθημερινή ρουτίνα.
• Αποφύγετε τις συνεχείς διαβεβαιώσεις που μπορεί άθελά τους να συντηρούν το άγχος.
• Δώστε χώρο στο παιχνίδι, στην ξεκούραση και στην κίνηση.
• Παρατηρήστε πότε εμφανίζονται τα συμπτώματα και κρατήστε σημειώσεις.

---

Συχνές Ερωτήσεις

Πόσο συχνό είναι το άγχος στα παιδιά;

Είναι αρκετά συχνό και μπορεί να εμφανιστεί σε οποιαδήποτε ηλικία. Με την κατάλληλη υποστήριξη, τα περισσότερα παιδιά μαθαίνουν να διαχειρίζονται αποτελεσματικά το άγχος τους.

Μπορεί να περάσει μόνο του;

Μια δύσκολη περίοδος συνήθως περνά. Αν όμως τα συμπτώματα επιμένουν ή επιδεινώνονται, είναι σημαντικό να γίνει αξιολόγηση ώστε να αποκλειστούν άλλες δυσκολίες και να δοθεί η κατάλληλη υποστήριξη.

Το άγχος προκαλεί σωματικά συμπτώματα;

Ναι. Πολλά παιδιά εκφράζουν το άγχος τους μέσω του σώματος, με πόνους στο στομάχι, πονοκεφάλους, ναυτία ή έντονη κόπωση, ακόμη και όταν οι ιατρικές εξετάσεις είναι φυσιολογικές.

Ποια είναι η διαφορά ανάμεσα στο άγχος παιδιών και εφήβων;

Τα μικρότερα παιδιά συνήθως εμφανίζουν περισσότερα σωματικά συμπτώματα, προσκόλληση στους γονείς και φόβους. Οι έφηβοι συχνά εκφράζουν το άγχος τους με ευερεθιστότητα, απομόνωση, πτώση στις σχολικές επιδόσεις ή έντονη αυτοκριτική.

---

Δεν χρειάζεται να το αντιμετωπίσετε μόνοι σας

Κανένας γονιός δεν μπορεί να γνωρίζει όλες τις απαντήσεις και δεν χρειάζεται να περιμένετε μέχρι η κατάσταση να γίνει πιο δύσκολη.

Μια έγκαιρη συζήτηση με έναν ειδικό μπορεί να σας βοηθήσει να ξεχωρίσετε αν πρόκειται για μια φυσιολογική φάση της ανάπτυξης ή αν το παιδί χρειάζεται επιπλέον υποστήριξη.

Στο γραφείο μας προσεγγίζουμε κάθε παιδί και κάθε οικογένεια εξατομικευμένα, με σεβασμό, πρακτικές στρατηγικές και επιστημονικά τεκμηριωμένες μεθόδους, ώστε να βρούμε μαζί τα επόμενα βήματα που ταιριάζουν στις δικές σας ανάγκες.

Κλείστε ένα ραντεβού αξιολόγησης ή επικοινωνήστε μαζί μας για να συζητήσουμε τις ανησυχίες σας.