Sonia Rompoti, MSc, BSc

Το διαδίκτυο μάς έχει δώσει φωνή. Μας επιτρέπει να εκφραζόμαστε, να συνδεόμαστε, να δημιουργούμε. Όμως, ταυτόχρονα, έχει ανοίξει διάπλατα την πόρτα και σε έναν νέο τύπο βίας: τον διαδικτυακό εκφοβισμό.

Δεν χρειάζεται να είσαι έφηβος για να τον βιώσεις. Μπορεί να είσαι επαγγελματίας, μαμά, δημιουργός περιεχομένου, ακόμη και ανώνυμος χρήστης. Αρκεί ένα post, ένα story, ή ένα σχόλιο για να ξεκινήσει μια θύελλα από “αθώες” ειρωνείες, κακεντρεχή DMs ή δημόσιο “ξεμπρόστιασμα”.

Αν ένιωσες ποτέ ότι κάτι μέσα σου μαζεύτηκε μόλις διάβασες ένα σχόλιο… δεν είσαι υπερβολικός. Είσαι άνθρωπος.

Αυτό το άρθρο είναι αφιερωμένο σε σένα. Σε σένα που ένιωσες το στομάχι σου να σφίγγεται διαβάζοντας ένα μήνυμα. Που αμφισβήτησες τον εαυτό σου επειδή κάποιος άλλος σε υποτίμησε online. Που ένιωσες ντροπή, θυμό ή σύγχυση. Εδώ θα βρεις κατανόηση, εξηγήσεις και πρακτικούς τρόπους να σταθείς ξανά σταθερά μέσα σου.

---

Τι είναι ο διαδικτυακός εκφοβισμός;

Ο διαδικτυακός εκφοβισμός (cyberbullying) αφορά επαναλαμβανόμενη, στοχευμένη και εχθρική συμπεριφορά μέσω ψηφιακών μέσων (social media, e-mail, μηνύματα, εφαρμογές), με σκοπό την πρόκληση ψυχολογικής πίεσης, εξευτελισμού ή κοινωνικού αποκλεισμού.

Περιλαμβάνει:

• Συνεχή αρνητικά ή ειρωνικά σχόλια
• Διάδοση ψευδών ή προσωπικών πληροφοριών
• Αποστολή απειλητικών ή κακοποιητικών μηνυμάτων
• «Δημόσιο ξεμπρόστιασμα» ή στοχοποίηση

Αν και τα περιστατικά αυτά μπορεί να φαίνονται “αθώα” στους τρίτους, η εσωτερική εμπειρία του θύματος είναι βαθιά επώδυνη και συχνά τραυματική.

---

Η ψυχολογική επίδραση του διαδικτυακού εκφοβισμού

Η εσωτερική μας ασφάλεια διαταράσσεται όταν νιώθουμε εκτεθειμένοι ή απροστάτευτοι σε έναν χώρο όπου συμμετέχουμε καθημερινά. Τα ψυχικά συμπτώματα που μπορεί να εμφανιστούν περιλαμβάνουν:

• Αυξημένο άγχος και υπερένταση
• Ανασφάλεια και αμφισβήτηση της αυτοεικόνας
• Ντροπή και απομόνωση
• Δυσκολία στον ύπνο και επαναλαμβανόμενες σκέψεις
• Απομάκρυνση από τις κοινωνικές επαφές ή τα ψηφιακά μέσα

Όταν το ψηφιακό περιβάλλον, το οποίο αποτελεί μέρος της καθημερινότητάς μας, γίνεται πηγή κινδύνου, η ψυχή μας δυσκολεύεται να διακρίνει πού μπορεί να νιώσει ασφάλεια.

---

Γιατί πονάει τόσο;

Η ανάγκη για αποδοχή, για ορατότητα και για σεβασμό είναι θεμελιώδη στοιχεία της ανθρώπινης ψυχής. Όταν αυτά πλήττονται, ιδιαίτερα δημόσια, το αίσθημα είναι παρόμοιο με εκείνο μιας «συμβολικής επίθεσης». Και επειδή το ψηφιακό τοπίο έχει γίνει επέκταση της κοινωνικής μας ζωής, οι συνέπειες είναι πολύ πραγματικές.

Αν έχεις πιάσει τον εαυτό σου να “κατεβάζει” περιεχόμενο, να αποσύρεται από πλατφόρμες, να νιώθει ενοχή ή να σκέφτεται “μήπως φταίω εγώ”, τότε ίσως έχεις ήδη βιώσει κάτι από αυτό.

Πώς να προστατεύσεις την ψυχική σου υγεία

Δεν μπορούμε πάντα να ελέγξουμε τις συμπεριφορές των άλλων, μπορούμε όμως να ενισχύσουμε την ψυχική μας ανθεκτικότητα. Μερικά βασικά βήματα:

✔️ Οριοθέτηση

Δικαίωμά σου είναι να μπλοκάρεις ή να αναφέρεις λογαριασμούς που σε ενοχλούν. Η οριοθέτηση δεν είναι αγένεια — είναι πράξη αυτοσεβασμού.

✔️ Συνειδητή αποσύνδεση

Αν νιώσεις να πιέζεσαι, δώσε στον εαυτό σου χώρο. Η απομάκρυνση από την οθόνη μπορεί να λειτουργήσει ρυθμιστικά. Κάνε κάτι γειωτικό: μια βόλτα, λίγη μουσική, βαθιές αναπνοές.

✔️ Εκφράσου με ασφάλεια

Μίλησε για αυτό που συνέβη. Ένας σύμβουλος ψυχικής υγείας ή ένας άνθρωπος εμπιστοσύνης μπορεί να σε βοηθήσει να βάλεις λόγια σε αυτό που βιώνεις και να ανακτήσεις την εσωτερική σου σταθερότητα.

✔️ Επαναπροσδιορισμός ταυτότητας

Δε σε ορίζουν τα λόγια κανενός άλλου. Επανέλαβε στον εαυτό σου τις αξίες, τις αλήθειες και τα όρια σου. Η ψηφιακή κριτική δεν είναι αντικειμενική — είναι προβολή.

---

Μια σημαντική υπενθύμιση

Δεν είσαι υπερβολικός.
Δεν είσαι αδύναμος.
Δεν “πρέπει” να τα αντέχεις όλα.
Η ψυχική σου υγεία είναι σημαντική. Η φωνή σου αξίζει χώρο. Και δεν χρειάζεται να την υπερασπιστείς μόνος σου.